Sahod na barya, presyong ginto: Hanggang kailan magtitiis si Juan?
[KOLUM]

Sa bawat pagpasok ng umaga sa palengke o pagpila sa sakayan ng jeep, iisa ang bukambibig ng ordinaryong Pilipino: “Ang mahal na naman.” Hindi na ito simpleng hinaing.
Isa na itong sigaw ng pagod mula sa mamamayang unti-unting nalulunod sa walang prenong pagtaas ng presyo ng mga pangunahing bilihin, habang ang kinikita ay nananatiling nakapako sa barya.
Kung titingnan ang mga opisyal na numero, malinaw na nasa gitna ng matinding pagsubok ang bansa.
Nitong Oktubre 2026, pumalo sa 7.8% ang headline inflation—ang pinakamataas na naitala ngayong taon. Pinakamalaking dagok dito ang biglaang pagsirit ng pamasahe na umabot sa 20.1% at ang paglobo ng singil sa kuryente at tubig sa 9.3%.
Ngunit para sa pinakamahihirap nating kababayan o ang tinatawag na bottom 30% households, mas mabagsik ang tama dahil umabot sa 9.5% ang naramdaman nilang pagmahal ng bilihin.
Sa bawat piso na nababawas sa kakayahang bumili, isang subo ng kanin ang nawawala sa hapag-kainan ng maralitang Pilipino.
Ang mas nakababahala, hindi lang presyo ang sumisirit kundi pati ang banta sa mismong kabuhayan ng taumbayan.
Habang lumulobo ang gastusin, bumagsak naman ang paglago ng ating ekonomiya sa 2.1% nitong ikatlong kwarter, kasabay ng pagtaas ng bilang ng mga walang trabaho sa 2.86 milyon.
Naiipit ngayon ang bansa sa bangungot ng stagflation—kung saan ginto ang presyo ng lahat ng bilihin, ngunit matamlay ang negosyo at mailap ang disenteng trabaho.
Hindi na nakapagtataka kung bakit sa pag-aaral ng Sun Life Financial Resilience Index, bumagsak sa 19% mula sa dating 33% ang bilang ng mga pamilyang Pilipinong maituturing na matatag ang pananalapi.
Marami sa ating mga kababayan ang napipilitan nang ubusin ang kanilang kaunting ipon, o kaya naman ay mabaon sa utang, makaraos lamang sa pang-araw-araw na pagkain at bayarin.
Dagdag pa rito ang pagbagsak ng produksyon sa agrikultura ng 4.8% dahil sa mga nagdaang bagyo, na lalo pang nagpapakipot sa suplay ng pagkain at nagpapalala sa gutom.
Sa gitna ng ganitong krisis, nakakainsulto na marinig mula sa mga nasa kapangyarihan ang mga gasgas na linyang “kontrolado ang sitwasyon” o “magtiis muna.”
Hindi pampalubag-loob ang kailangan ng kumakalam na sikmura kundi mabilis, kongkreto, at makataong aksyon.
Una, dapat agarang ipamahagi at palawakin ang fuel subsidies at direktang ayuda para sa sektor ng transportasyon at agrikultura upang mapigilan ang domino effect ng dagdag-pasahe at mahal na pagkain.
Ikalawa, kailangang buhusan ng sapat na pondo at crop insurance ang ating mga magsasaka at mangingisda upang makabangon agad ang lokal na produksyon at hindi tayo umasa sa mahal na importasyon.
At ikatlo, sa panahong naghihigpit ng sinturon ang bawat pamilya, dapat ipakita ng gobyerno ang sukdulang katapatan sa kaban ng bayan—walang puwang ang katiwalian, maanomalyang proyekto, o ang pagkaantala ng benepisyo ng ating mga guro, healthcare workers, at manggagawa.
Ang tunay na sukatan ng maunlad na bansa ay hindi nakikita sa mga makikintab na ulat sa papel, kundi sa laman ng kaldero at pitaka ng ordinaryong mamamayan.
Hangga’t patuloy na binabarat ang sahod at pinababayaan ang presyo ng bilihin, mananatiling hungkag ang pangako ng pag-unlad para kay JUAN DELA CRUZ.







