Oposisyon pinuna ang ‘mabilis’ na pagpasa ng 2026 budget

Pinuna ng mga opposition lawmakers sa House of Representatives nitong Huwebes ang tinawag nilang “railroading” o pagmamadali sa pagpasa ng Bicameral Conference Committee report sa 2026 General Appropriations Bill (GAB). Sinasabi nila na ang pagmamadali ay para maiwasan ang mga tanong tungkol sa sinasabing “pork-laden budget.”

Parehong na-ratify ng House at Senate noong Lunes ang bicameral report sa 2026 budget, na nag-ayos ng pagkakaiba sa kani-kanilang bersyon ng GAB.

Pero hindi tulad ng Senate, pinaikli ng House ang kanilang session at hindi pinayagan ang mga miyembro na magpahayag ng objection bago nila agad na-ratify at naipasa ang budget sa Malacañang para pirmahan ni President Ferdinand Marcos Jr.

Sinabi nina ACT Teachers Rep. Antonio Tinio, Gabriela Rep. Sarah Elago, at Kabataan Rep. Renee Co na ito ay isang “mockery of transparency,” at malinaw na paraan para madaliin ang proseso at takpan ang budget sa mabuting pagsisiyasat.

Ayon sa kanila, ang pagmamadali ay dulot ng presensya ng “pork barrel” sa budget, lalo na sa Unprogrammed Appropriations (UA).

“Sinabi ng administration na pork-free ang budget na ito. Mali iyon. Puno ng iba't ibang klase ng pork barrel ang 2026 budget: presidential pork, vice presidential pork, allocables, hard pork, soft pork, generals’ pork, at ang pinakabago — local government unit pork,” ayon sa joint statement ng Makabayan lawmakers.

Sinabi nila na pinalaki ng bicameral conference committee, na binubuo ng piling miyembro ng House at Senate, ang local government unit “pork” sa P73.2 billion, karamihan para sa Local Government Support Fund (LGSF).

Ayon sa kanila, ang pagdagdag ng P41.87 billion ay nagtulak sa LGSF mula P16 billion sa National Expenditure Program na inendorso ng executive branch, hanggang P57.87 billion.

Dagdag pa nila, tumaas ang financial assistance sa LGUs mula P5 billion hanggang P37.5 billion, habang ang Growth Equity Fund ay umakyat mula P1 billion hanggang P11.3 billion.

Sabi nila, madaling magamit ng mali ang mga allocations dahil lump-sum ang paraan ng paglalaan, at maaaring gamitin sa infrastructure projects o financial assistance ayon sa discretion ng mga politiko.

“Pati Calamity Fund naging pork. May bagong lump-sum fund, ang Disaster Rehabilitation and Reconstruction Assistance Program para sa LGUs, na may P15.33 billion — bagong anyo ng presidential pork barrel na puwedeng gamitin sa kalsada, tulay, multipurpose buildings, at financial assistance sa areas na naapektuhan ng calamities, epidemics, o armed conflict sa nakalipas na dalawang taon,” sabi ng mga lawmakers.