Sunog sa Navotas Sanitary Landfill Facility na pag-aari ng San Miguel Aerocity Inc. (SMAI) isang linggo nang nagdudulot ng matinding pangamba sa polusyon sa hangin at panganib sa kalusugan sa Metro Manila matapos itong sumiklab noong Biyernes, ika-10 ng Abril.

Nagpadala ang Department of Public Works and Highways (DPWH), sa pamumuno ni Secretary Vince Dizon, ng mga backhoe, bulldozer, at dredger sa Barangay Tanza II, Navotas City noong Huwebes, ika-16 ng Abril. Ayon kay Dizon, inaasahang magkakaroon ng ganap na access ang mabibigat na kagamitan sa lugar pagsapit ng Sabado upang tumulong sa mga operasyon sa pag-apula ng apoy.

Nakuha ng San Miguel Corp. ang pagmamay-ari ng landfill noong 2023 sa pamamagitan ng court-approved expropriation. Tumigil sa operasyon ang dating operator na Phil Ecology Systems Corp. (PhilEco) noong Agosto 2025 matapos magtapos ang kanilang concession agreement sa pamahalaang lungsod ng Navotas, ngunit nanatili sa lugar hanggang sa maipatupad ang writ of possession noong ika-13 ng Pebrero.

“It must be emphasized that during the past 20 years that PHILECO operated the Navotas landfill, there was not a single fire-related incident at the facility,” ayon sa pahayag ng PhilEco.

Dagdag pa ng PhilEco, ilang ulit na nilang binalaan ang korte, pamahalaang lungsod ng Navotas, at Department of Environment and Natural Resources (DENR) tungkol sa mga panganib ng pagtatayo ng cloverleaf interchange sa landfill, kabilang ang posibleng panganib ng sunog at pagtagas ng methane o leachate.

Samantala, sinabi ng SMAI na hindi nito pinatatakbo o minamanage ang lugar kahit ito ang may-ari ng lupa, ngunit nakikipag-ugnayan ito sa mga kinauukulan at nagpapadala ng kagamitan upang makatulong sa pagresolba ng sunog.

Ayon sa Bureau of Fire Protection (BFP), humigit-kumulang 80 porsyento ng 40-ektaryang landfill ang nasunog, na posibleng dulot ng methane gas mula sa nabubulok na basura na pinalala pa ng mainit na panahon.

Nauna nang sinabi ng DENR-Environmental Management Bureau na maaaring managot ang operator sa administratibo, sibil, at kriminal na kaso. Itinuring ding “unhealthy” ang kalidad ng hangin sa ilang bahagi ng Metro Manila, dahilan para maglabas ng paalala sa kalusugan na magsuot ng face mask.

Ayon sa mga awtoridad, mahigit 100 pamilya na ang inilikas at kasalukuyang nanunuluyan sa Obando National High School sa Bulacan.

Ayon sa isang source na nakipag-usap sa DAILY TRIBUNE, handa umano ang PhilEco na tumulong sa pag-manage ng sunog ngunit naghihintay ito ng pahintulot mula sa gobyerno, dahil pinagbawalan itong pumasok sa lugar mula pa noong Pebrero. Nauna na rin umano silang namahagi ng face mask at tubig sa mga apektadong komunidad habang nagpapatuloy ang mga hakbang sa pagtugon.

"PhilEco is also sending truckloads of soil to the site to mitigate the spread of the fire," ayon sa source.