“Sa gitna ng bawat krisis ay may malaking oportunidad” ang kasabihang isinapuso ng mga miyembro ng Kongreso, na ginawang pinagmumulan ng pork barrel ang mga proyekto sa pagkontrol sa baha dahil mas nagiging mapanira ang mga bagyo.

Sa kanyang State of the Nation Address noong Hulyo, ipinagmalaki ni Pangulong Ferdinand Marcos Jr. na natapos na ng kanyang administrasyon ang mahigit 5,000 flood control projects, 656 dito ay nasa Metro Manila.

Makalipas ang mga araw, tumama ang super typhoon na “Carina”, na nagdeposito ng isang buwang halaga ng ulan sa kabisera sa loob ng 24 na oras, pumatay ng dose-dosenang at iniwan ang ilang bahagi ng urban center na lumubog.

Mula noong 2022, P500 bilyon ang inilaan sa badyet upang tugunan ang patuloy na pagbaha — pera na literal na naubos, habang patuloy na binabaha ang mga lungsod.

Ang pamahalaan ay kasalukuyang may siyam na “punong barko” na mga proyekto sa pagkontrol sa baha sa pipeline, bawat isa ay kinasasangkutan ng imprastraktura upang maubos o bitag ang labis na tubig.

Sa isang pagtatanong ng Senado noong Agosto, inamin ni DPWH Secretary Manuel Bonoan na karamihan sa mga proyektong ginagawa bawat taon ay nagbibigay lamang ng “kaagad na kaluwagan,” habang maraming malalaking proyekto ang nahaharap sa pagkaantala.

Ang mga agarang kontrata sa pagtulong ay pinapaboran sa taunang GAA, dahil ang mga proyektong ito — kadalasang mga proyekto ng mga mambabatas — ay mabilis na pinagmumulan ng mga kickback.

Sinabi ni Dr. Mahar Lagmay, executive director ng University of the Philippines Resilience Institute, karamihan sa mga proyekto ng baha ay idinisenyo para sa maliliit at katamtamang baha.

Sa panahon ng matinding pagbaha, tulad ng mga dulot ng bagyong “Ondoy” at “Carina”, madalas na nalulula ang imprastraktura tulad ng mga dike.

Mula noong 2015, P1.14 trilyon na ang ginastos sa flood control, kung saan 48% nito ay nasa ilalim ng kasalukuyang administrasyon. Karamihan sa mga proyekto ay huling minutong pagdaragdag ng mga mambabatas sa pambansang plano sa paggasta.

Ang kabiguan ng mga proyektong kontra-baha na makasabay sa tumataas na bilang ng mga kaguluhan sa panahon na nagbabanta sa buhay bawat taon ay nagpapalit din ng edukasyon, dahil ang mga paaralan ay doble bilang mga evacuation center.

Ang oportunismo sa proseso ng badyet ay kadalasang nagbubuwis ng buhay sa mga lugar na madalas baha, ninakawan ang mga komunidad ng mga tamang solusyon para patabain ang mga bulsa ng mga “buwaya” na nakasuot ng terno at terno sa Kongreso.